IJlst: Elfstedenstad en Houtstad

Uniek en karakteristiek voor IJlst zijn de overtuinen aan beide kanten van de Ee, een rivier met het karakter van een stadsgracht. Vroeger werden de gemeenschappelijke gazonnetjes als bleek gebruikt, een plek om de witte was in de zon te laten bleken.

Nederland telde vroeger meer overtuinen. Vrijwel overal zijn ze verdwenen, maar in IJlst zijn ze gelukkig bewaard en door de dorpsbewoners gekoesterd als een schat uit het verleden.

Deze iconische molen in IJlst zaagt nog bijna iedere dag van dik hout planken. Een bezoek aan de molen doet de historie herleven, want hier wordt het UNESCO-ambacht van molenaar uitgevoerd.

Wist je dat deze molen eerst in de Zaanstreek heeft gestaan en als bouwpakket naar IJlst is vervoerd, om daar aan de rivier De Geeuw te herrijzen?

De fontein ‘Onsterfelijke Bloemen’ visualiseert de eeuwige verbintenis tussen mens, cultuur en natuur. De Japanse kunstenaar Shinji Ohmaki beeldt het ontstaan van de stad uit door bloeiende Friese stinzenplanten te combineren met de oude Japanse bloemschikkunst ‘Ikebana’.

Bewonder de meest kleurrijke fontein van het project 11fountains in het speciaal hiervoor aangelegde parkje aan de Dassenboarch in IJlst.

Elfstedenstad IJlst wordt ook wel ‘Houtstad’ genoemd. Weten waarom? Bezoek dan Museum Houtstad IJlst, op een hanestap van de molen en de fontein. Hier is de oude stoomzaagmachine van Houthandel Wed. W.J. Oppedijk nog in werking. Op speciale stoomdagen wordt het oorspronkelijke zaagraam weer aangedreven door een stoomlocomobiel.

Wie heeft er nog gespeeld met houten speelgoed uit de bekende Nooitgedagt fabriek? Het silhouet van IJlst wordt mede bepaald door de oude schoorsteen van de fabriek, waarop je nog altijd de naam Nooitgedagt kunt lezen. Decennialang was de fabriek toonaangevend in het ontwerpen en maken van schaatsen, kinderspeelgoed en gereedschappen.

Galamagracht nr. 49 steekt met haar leistenen dak hoog boven de andere bebouwing uit. Dit is het voormalige stadhuis van IJlst. Het huidige rijksmonument is gebouwd in 1859 naar een ontwerp van Albert Breunissen Troost. Het was het derde stadhuis op deze plek.

Inmiddels behoort IJlst tot de gemeente Súdwest Fryslân, waarvan het gemeentehuis in Sneek staat. Dit pand is nu een woonhuis. Boven de deur zie je het wapen van IJlst met het schip de IJlster Kogge.

Loop langs de panelen van de permanente buitenexpositie in IJlst. Zie en lees de verhalende voorstelling van de hoogtepunten uit de geschiedenis van IJlst. De rode draad hierin is scheepsbouw, scheepvaart en handel. De schilderijen zijn een beeldende belevenis van kunstenaar Johannes Terpstra op basis van het onderzoek van historicus Jan Tabak.